banner118
banner141

İnsanın, hayvanın, bitkinin, yani her canlı varlığın ihtiyacı olan. Diğer bir ifade ile hayatın olmazsa olmazı yani vazgeçilmezi su. Su, sıvı durumunda bulunan kokusuz ve renksiz bir maddedir. Dünyanın içilebilir su varlığının her geçen gün azaldığı dikkate alınırsa yıllar sonra uğruna belki de savaşılacak nesne su.
Birleşmiş Milletler Genel Kurulu,1993 yılında, 22 Mart tarihini "Dünya Su Günü" olarak ilan etti. İlk kez 1992'de Birleşmiş Milletler Çevre ve Kalkınma Konferansı'nda önerilen "Dünya Su Günü", gerek Birleşmiş Milletler üyelerinin, gerekse diğer dünya ülkelerinin giderek büyüyen temiz su sorununa dikkat çekmek, içilebilir su kaynaklarının korunması ve çoğaltılması konusunda somut adımlar atılmasının sağlanmasında teşvik olması amacıyla bu isme bir gün adamak anlamında oluşturuldu.
Bilindiği gibi su, canlıların yaşaması için hayati öneme sahiptir. En küçük canlı organizmadan en büyük canlı varlığa kadar, bütün biyolojik yaşamı ve bütün insan faaliyetlerini ayakta tutan sudur. Su olmayan yer de sanırım canlı hayatı da söz konusu olamaz. Dünyamızın %70′ini kaplayan su, bedenimizin de önemli bir kısmını oluşturmaktadır. Ancak yeryüzündeki su kaynaklarının yaklaşık %0.3′ü kullanılabilir ve içilebilir özelliktedir.
Dünya nüfusunun %40′ını barındıran 80 ülke şimdiden su sıkıntısı çekmektedir. 1940-1980 yılları arasında su kullanımı iki katına çıkmıştır. Nüfusun hızla artması, buna karşılık su kaynaklarının sabit kalması sebebiyle su ihtiyacı her geçen gün artmaktadır.
Dünyadaki mevcut suyun hacmi 141 milyar m3 tür. Bu miktar dünya yüzeyini 3 km. kalınlığında bir tabaka halinde sarabilecek büyüklüktedir. Bu suyun % 98′i okyanuslarda ve iç denizlerde bulunmakta, fakat tuzlu olduğu için, içme suyu olarak kullanıma, sulamaya ve endüstriyel kullanıma uygun değildir. Dünyadaki suların ancak %2.5′i tatlı sudur. Bunun da %87′si buzullarda, toprakta, atmosferde, yeraltı sularında bulunur ve kullanılamaz durumdadır.
İnsanoğlu, su ihtiyacını yüzeysel sular ve yeraltı su kaynaklarından temin etmektedir. Tatlı suların en önemli kaynağı yağışlardır. Küresel yıllık yağış 500 bin m3 olup, her yıl yeryüzüne inen yağış aynı miktardadır.
Ülkemizde ise tatlı su kaynakları oldukça sınırlıdır ve ihtiyaca ancak cevap vermektedir. Şanslıyız ki bu yıl boru ile Türkiye’den ülkeye içilebilir nitelikte su gelecektir. Bu gerçekleşmemiş olsa yıllar sonra ülke ciddi anlamda susuzlukla karşılaşacaktı. Bu yıl bile yağışların azlığı hayatımızı olumsuz etkiledi. Bunları dikkate alarak suyu tasarruflu kullanmalıyız.
Türkiye’nin kullanılabilir su potansiyeli 110 milyar m3 olup, bunun %16′sı içme ve kullanmada, %72′si tarımsal sulamada, %12′si de sanayide tüketilmektedir. Kişi başına düşen su kullanımı, toplumun gelişmişlik seviyesiyle doğru orantılıdır. Gelişmiş ülkelerde bu oran oldukça yüksek olmasına rağmen, gelişmekte olan ülkelerde ise düşüktür. Örneğin Amerika’da 1692 m3, Avrupa’da 726 m3, Afrika’da 244m”tür.
Eğer su olmasaydı yaşam da olmazdı. İnsan vücudunun yaklaşık üçte ikisi sudan oluşurken, yiyeceklerin, özellikle sebze ve meyvelerin büyük bir bölümü de sudur.
Dünyadaki yaşamın varlığı suya bağlıdır. Güneş ısısı suyu buharlaştırır; buharlaşan su, damlacıklardan oluşan bulutlar halinde atmosferde kümelenir. Bu kütleler yeterli bir büyüklüğe ulaşınca yağmur, dolu ya da kar halinde yeryüzüne iner ve yaşamın sürmesini sağlar.
Su, bireylerin en temel gereksinimi olma ve başlıca ekonomik faaliyetlere kaynaklık etme özelliği ile ulusların devamlılığı için yaşamsal bir kaynaktır. Sosyal ve ekonomik faaliyetlerin sürmesi büyük ölçüde temiz ve yeterli su arzına sahip olmaya bağlıdır. Su kaynaklarının geliştirilmesi ekonomik üretkenlik ve sosyal refaha doğrudan katkı yapmaktadır. Öte yandan, nüfus ve ekonomik faaliyetler arttıkça birçok ülke hızla su sıkıntısı çeker duruma gelmekte ya da ekonomik gelişmeleri kısıtlanmaktadır. Sürdürülebilir kalkınma politikası doğrultusunda, su kaynaklarını tasarruflu kullanma bilinci yerel, bölgesel, ulusal ve uluslararası her düzeyde geliştirilmelidir.

Su, hayatın kaynağı, dünyanın 3/4'ü; vücudumuzun % 80'i. Kana kana içtiğimiz, duş yaptığımız, yağmur olup yağdığında sevdiğimiz ama sel olup aktığında korktuğumuz su.
Su insan için çok önemli. Ama öte yandan da dünya nüfusunun artması, küresel ısınmaya bağlı iklim değişiklikleri, suyun yeryüzündeki dağılımı ve kullanım şekli, su ile ilgili ciddi sorunların ortaya çıkmasına yol açmaktadır. Belki de gün gelecek insanlar su için savaşacaklar.
İnternetteki bilgilere göre, dünyadaki tatlı suyun %80 i buzul olarak kutuplardadır. Dünyadaki nehirlerin yaklaşık 2/3ü (yaklaşık 300 nehir) sınır ötesi su olarak bir kaç komşu ülke tarafından paylaşılmaktadır. Bu nehirlerin hemen hemen tamamı komşu ülkelerle sorunlara yol açmaktadır. Yaklaşık 1,1 milyar insan temiz içme veya kullanım suyundan yoksundur. Her yıl yaklaşık 5 milyon insan temiz su ile ilgili hastalıklardan dolayı ölmektedir. 2025 yılında dünya nüfusunun üçte biri şiddetli derecede su sıkıntısı çekecektir. Halen dünyada 2,8 milyar insan şehirlerde yaşıyor, bu rakam 2025'te 4,5 milyara yükselecek. Şehirler temiz suya daha fazla ihtiyaç duymakta olup aynı zamanda da daha büyük atık su sorununa yol açmaktadırlar. Şehir nüfusunun artması ciddi su sorunlarını beraberinde getirecektir.
Güney Kıbrıs’ta kalan köyüm Üçşehitler (Goşşi) de içme suyu sıkıntısı çeken köylerdendi. Temmuz 1958’de köylü susuz kalmasın diye köyden uzaktaki su motorunu çalıştırmaya giden Özkan Hasan, İbrahim Yılmaz Hasan ve Mehmet Betmez, pusuda bekleyen Rumların kurşunlarına hedef olarak şehit oldular. Onlara Tanrıdan rahmet dilerim.
1963 yılı ve sonrasında da, Rumların Türklere karşı silahlı saldırısından köyüm Üçşehitler (Goşşi) de nasibini aldı. Köye su sağlayan köyden uzaktaki motoru uzun süre çalıştırılamadığı için su ihtiyacı köy yakınındaki derelerden ve kuyulardan temin edildi. Eşeğin üzerine konan küfelere testiler veya tenekeleri koyarak eve çok defalar su taşıdığımı hatırlarım. Köyde elektrik de olmadığından ısıtılarak su kullanımı bugünkünden çok azdı. Önceleri sokaklardaki çeşmelerden su alan köylülerin daha sonra avlularına hat çekilerek çeşmeler konmuştur. Şimdiki yaşam sürecinde her evde su var. Isıtma olanakları da arttığından, sıcak su kullanımı da artmıştır. Banyolar, çamaşır ve bulaşık yıkamalar gibi.
Su hayatın kaynağı olması yanında yerine göre, yangın gibi felaketlerin söndürülmesinde insanlığın en önemli yardımcısıdır.
Suyun insan yaşamındaki önemini ifade eden sözler de günlük hayatımızda vardır. ‘Su gibi aziz ol.’, ‘Su hayattır’ gibi. Yazımı hazırlamak için internette araştırma yaparken gördüğüm bir söz dikkatimi çekti. ‘Sular yükselince balıklar karıncaları yer, sular çekilince de karıncalar balıkları yer.’ Yani kimse bu günkü üstünlüğüne ve gücüne güvenmemeli. Çünkü kimin kimi yiyeceğine suyun akışı karar verir anlamında bir söz.
Bir güzel tanım da şu, ‘Su akarsa nehir, düşerse şelale, durursa da göl olur.’ Dünya su günümüz kutlu olsun.
 
Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.

banner115

banner130

banner50

banner68

banner40